Adenovirus ya vinyama vyakukhwaŵa: Chifukwa wuli Kuziŵa Mwaluŵiro Nkhwakuzirwa Mu Munkhwala wa Vinyama Vyakuziziswa

Vinyama vyakukhwaŵa vyazgoka vinyama vyakumanyikwa chomene, kusazgapo mitundu nga ni vikoko vya ndevu, njoka, na fulu. Apo munkhwala wa vyamoyo vyakukhwaŵa ukukura, matenda ghakuthandazgika agho kale ghakaŵa ghambura kumanyikwa makora sono ghakupokera wovwiri ukuru ku ŵadokotala. Chimoza mwa matenda ghakuzirwa chomene agho ghakukhwaska vinyama vyakukhwaŵa ni Adenovirus (ADV).

Kasi Adenovirus ya vyakukhwaŵa ni vichi?

Reptile Adenovirus ni nthenda yakuthandazgika chomene iyo yingakhwaska mitundu yakupambanapambana ya vinyama vyakukhwaŵa, chomenechomene viyuni vya ndevu, viyuni vya mtundu wa gecko na njoka zinyake. Virusi ili likukhwaska chomene m’matumbo, chiwindi na chitetezo cha thupi, ndipo matenda ghangaŵa ghakufuma ku matenda ghachoko waka m’paka gha matenda ghakuru chomene.

Vinyama vyakukhwaŵa ivyo vikuŵa vichoko panji ivyo vikusuzgika maghanoghano kanandi vikukhwaskika chomene na matenda.

Vimanyikwiro vyakumanyikwa vya chipatala

Mawonekero gha matenda ghangaŵa ghakupambanapambana mwakuyana na mtundu wa matenda na unandi wa matenda, kweni vimanyikwiro vyakumanyikwa ni ivi:

• Kuleka kukhumba chakurya
• Kuchepeska thupi na kukura makora yayi .
• Kugongowa na kufooka
• Kujura m'mimba panji m'mimba mwambura kumanyikwa
• Vimanyikwiro vya wongo mu milandu yikuru
• Kuwonjezeka kwa matenda ghanyake

Mu viŵaro vyakubaba panji vyakuwunganya vyakukhwaŵa, Adenovirus yingathandazgika mwakufwasa, ndipo vinyama vinyake vyakukhwaŵa vikuchita nga ni vyakunyamura vyambura vimanyikwiro.

Ngozi zakuthandazgika mu vyakuwunganya vyakukhwaŵa

Reptile ADV kanandi yikuthandazgika kwizira mu:

• Kufipiskika kwa m'kamwa
• Kukhwaskana mwaluŵiro pakati pa vinyama vyakukhwaŵa
• Malo ghakufipirwa, vyakulyera panji vyakugwilira ntchito

Mu malo ghakubabako viŵeto, masitolo gha viŵeto na mabanja gha vinyama vinandi vyakukhwaŵa, kachirombo aka kangathandazgika mwaluŵiro usange ŵanthu awo ŵali na kachirombo aka ŵangamanyikwa mwaluŵiro yayi.

Kuzirwa kwa Kuyezgeka kwa Antigen Mwaluŵiro

Kupima matenda mwakwenelera na pa nyengo yake nkhwakuzirwa chomene kuti matenda ghaleke kupwetekeka. Nthowa zakale zakuyezgera mu labotale zingakhumbikwira vipangizo vyapadera ndiposo nyengo yitali.

Kuyezgeka kwa ADV ag mwaluŵiro kukupereka vitumbiko vinandi:

• Kuwoneseska mwaluŵiro pa nyengo ya kuyezgeka kwa chipatala
• Kumanyikwa kwaluŵiro kwa vinyama vyakukhwaŵa ivyo vili na matenda
• Kunozga vya chivikiliro cha vyamoyo mu vyakusonkheska vyakuŵeta
• Kusankha vinthu viwemi vyakukhwaskana na quarantine na wovwiri

Mayeso agha ghakovwira ŵadokotala ŵa vinyama na awo ŵakupwelelera vinyama vyakukhwaŵa kuti ŵawone umo umoyo uliri na kuchepeska ngozi ya nthenda iyi.

Kukhozgera Umoyo Uwemi wa Vinyama vyakukhwaŵa

Apo ŵanthu ŵanandi ŵakulutilira kuŵa na viŵeto vyakuziziswa, vipatala vya vinyama na awo ŵakulera vinyama vyakukhwaŵa ŵakuŵika chomene mtima pa kuvikilira na kuwoneseska matenda. Vipangizo vyakugomezgeka vyakuyezga vikugwira ntchito yikuru pakunozga umoyo wa vinyama vyakukhwaŵa, kuvikilira vinyama ivyo vikubaba na kukhozgera kupwelelera vinyama vyakukhwaŵa mwakwenelera.

Kuziŵika mwaluŵiro kwa Adenovirus kukupangiska kuti munthu waŵe payekha pa nyengo yake, kupwelelera mwakuwovwira na kulongozga makora vyakuwunganya vyakukhwaŵa vya nyengo yitali-.